Bestsellerowa autobiografia Krystyny Chiger, żydowskiej dziewczynki, która w czasie II Wojny Światowej została ocalona przez Leopolda Sochę – polskiego kanalarza ze Lwowa, który przez 14 miesięcy pomagał i dawał schronienie ukrywającej się w kanałach grupie uciekinierów z getta. To, co wydawało się okazją do zarobku, stało się jednak heroiczną walką o życie ludzkie…
Opowieść napisana przez dorosłą już autorkę, która zgromadziła w książce swoje wspomnienia, przeżycia i historię, która mimo iż dzieje się w innych miejscach na świecie, jest równie przerażająca, tragiczna i ważna dla całego świata.
Bohaterką książki “Dziewczynka w zielonym sweterku” jest ośmioletnia Krysia, oczami której poznajemy świat, w którym przystało jej żyć i świat, którego nie da się zapomnieć, która opowiada o pobycie w lwowskim getcie i codzienności w cuchnacych kanałach. Jej historia jest pełna kontrastów – między przedwojennym, luksusowym życiem rodziny Chigerów a miesiącami spędzonymi w ciemności, brudzie i wilgoci, bowiem jedynym ratunkiem w tamtych czasach była ucieczka z getta do lwowskich kanałów.
Poczatkowo poznajemy Krysie, jako wesołą rezolutna dziewczynkę, mieszkającą w dużym domu, mającą kochającą się rodzinę, braciszka i której tak naprawdę wiele nie potrzeba, bo ma wszytko. Piękny domek dla lalek, zabawki i wszystko to, co mała dziewczynka chce w tym wieku mieć. Traktowana jest jak księżniczka i bardzo jej się to podoba. II Wojna Światowa na całą rodzinę, mieszkającą we Lwowie spada jak grom z jasnego nieba. Od tego czasu wszystko się zmienia, choć skutki wojny i prześladowań Żydów dzieci nie odczuwały początkowo tak silnie. Rodzice nie chcieli im o wielu sprawach mówic. Jednak pewnych rzeczy nie dało się przed dziećmi ukryć…
“Dziewczynka w zielonym sweterku” to bardzo poruszające wspomnienia dziecka, które chcąc niechcąc bywało świadkiem torturowań, poniżania czy wykorzystywania innych ludzi, a nawet własnej rodziny. Wyczuwało życie w strachu oraz zmiany, które z dnia na dzień zachodziły. Nagle rodzina nie była już całkiem razem, obydwoje rodziców musiało iść do pracy by nie zostać zesłanym do obozów czy skazanym na śmierć. Zabawki dziewczynki zniknęły, mieszkanie trzeba było opuścić i kolorowy jak dotąd świat dziecka drastycznie zaczął się zmieniać.
Ta książka jest zadziwiającym i budzącym nadzieje dowodem siły ludzkiego charakteru. Jest w niej wszystko: strach, rozpacz, miłosc, modlitwa, zdrada, nadzieja, intymność…
Powieść została podzielona na dziesięć obszernych rozdziałów. Pierwszy z nich opowiada o czasach przedwojennych, o wspomnieniach małej Krysi, o tym jak pamietała swoje dzieciństwo sprzed wojny. Potem znajdziemy rozdziały mówiące o wybuchu wojny, o tym jak rodziny musiały sobie radzić, o przeprowadzce z jednego miejsca na drugie, o cierpieniu, ucieczce, aż po wyzwolenie.
Książka obejmuje lata od września 1939 do września 1944 roku. Liczby, które w książce co jakiś czas się pokazują przy wymienianiu ilości zabitych Żydów w danym miesiącu czy roku są naprawdę przerażające i aż trudno uwierzyć, iż tylu ludzi zostało po prostu zabitych w ciągu tych kilku lat.
Wszystkie opisane historie w książce są bardzo przejmujące, wzruszające i nieraz ciężkie do zaakceptowania przez kogoś, kto sie wsród nich nie wychował. Mimo wielkiej wyobraźni czasami nie potrafiłam pojąć ludzkiego okrucieństwa i bezduszności wobec drugiego człowieka.
Powieść Krystyny Chiger i Daniela Paisnera napisana jest językiem prostym i zrozumiałym dla każdego przeciętnego czytelnika, ale jest to język bardzo obrazowy i plastyczny, który czyta się z przyjemnością. W książce znajdziemy przypisy, które ułatwią nam zrozumienie pewnych rzeczy czy też przypomną nam daty oraz wydarzenia, o których często na codzień zapominamy.
Zielony sweterek istnieje do dziś. Jest eksponatem w waszyngtońskim Muzeum Holocaustu.
Ta przejmująca historia była inspiracją dla najnowszego filmu Agnieszki Holland „W ciemności” z wybitną rolą Roberta Więckiewicza. Ten poruszający film jest polskim kandydatem do tegorocznego OSCARA w kategorii: “Najlepszy Film Nieanglojęzyczny”.
